elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: gegeven

gegeven , geven , (= gegeven), bijvoeglijk en zelfstandig gebruikt; ʼt is ʼn geven ding = ʼt is ʼn geven = dat voorwerp is een geschenk, ter onderscheiding van: gekocht. Is zulk een voorwerp niet fraai of niet kostbaar dan heeft men het spreekw. bij de hand: ʼn Geven peerd kikt men nijt in de bek, of: ʼn Geven peerd wordt nijt in de bek keken, eigenlijk zooveel als: wanneer ons een paard geschonken wordt, doen wij geen onderzoek naar zijnen ouderdom. Westfaalsch Eine geschonken gule süht me nitt in de mule; Oud-Friesch Yen joon goul, sjocht me naet ijnne muwl, bij v. Dale: een gegeven paard moet men niet in den bek zien; gijn eerlêker goud as geven goud (geen eerlijker goed als geschonken goed), zegt men allicht wanneer iemand ons iets laat zien dat hem geschonken werd. Het bepaalt zich tot kleinigheden, bv. tot een mesje of andere snuisterij waarmede men iets verrichten kan. – Middel-Nederlandsch geven, zelfstandig naamwoord onzijdig = gift, gave, geschenk. – geven, deelwoord eene enkele maal voor gegeven. (Verdam). Als werkwoord: hij het ʼt geven = hij het ʼt kamp geven = hij heeft den strijd opgegeven, het kamp overgelaten aan de tegenpartij; zich geven = zich schikken, voegen, bv. naar ʼt gebruik; ook = toegeven, zich toegevend betoonen, en: zijne dwaling erkennen. Zegswijs: wel wordt van geven riek?! overeenstemmende met het Nederlandsch: van geven valt mijn haar uit.
Bron: Molema, H. (1895), Woordenboek der Groningsche Volkstaal in de 19e eeuw (handschrift met aanvullingen op gedrukte editie uit 1887)
gegeven , geven* , de zegswijze “geven peerd” enz. is algemeen Nederlandsch, vergel. peerd *.
Bron: Ganderheyden, A.A. (1897), Groningana – Supplement op H. Molema’s Woordenboek der Groningsche Volkstaal, Groningen (reprint 1985)
gegeven , gegeeve , zelfstandig naamwoord , gegeven; Mandos - Brabantse spreekwoorden (2003) - der gaon veul gegeeves in ene zak (Pierre van Beek – Tilburgse Taalplastiek 1970) - een bedelaar moet veel krijgen eer zijn zak vol is
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
gegeven , gegaeves , gegevens
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op ewnd.ivdnt.org,
gehost door het Instituut voor de Nederlandse Taal