elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: ander

ander , aêr , (bijvoeglijk naamwoord) , ander, zie aêrs.
Bron: Bouman, J. (1871), De Volkstaal in Noordholland, Purmerend.
ander , aer , aar , ander; “As de eene druppel liekt op d’aer.”
Bron: Molema, H. (1889), Proeve van een woordenboek der Drentsche volkstaal in de 19e eeuw, handschrift
ander , ãnder , aor , (bijvoeglijk naamwoord) , ander.
Bron: Gallée, J.H. (1895), Woordenboek van het Geldersch-Overijselsch Dialect, aanhangsel Twents
ander , ander , aor , (bijvoeglijk naamwoord) , ander.
Bron: Gallée, J.H. (1895). Woordenboek van het Geldersch-Overijselsch Dialect. Deventer: H.P. Ter Braak
ander , ander , in: op ’n ander goan = veranderen van beroep, ’t met iets anders beproeven om aan den kost te komen; om ’t ander = beurt om beurt, beurtelings (van twee personen), en ook: telkens een van de rij overstaande; boomen (van eene rij) worden om ’t ander kapt; – van ’t ijn ien ’t ander = van ’t een op ’t ander; en zoo ’t ijn noa ’t ander = daarmede overeenkomstig, niet beter en niet minder, meestal in gunstigen zin wanneer het meubelen betreft; d’ijn veur d’ander duurde ’t nijt doun = niemand durfde het doen, de een zoo min als de ander.
om ʼt ander, in: ʼt gait om ʼt ander = van twee is nu de eene en dan de andere aan de beurt. Hetzelfde wordt van winnen en verliezen gezegd.
op’n ander, in de uitdrukking: op ’n ander willen, of: – goan = een ander beroep kiezen, veranderen van vak of ambacht.
Bron: Molema, H. (1895), Woordenboek der Groningsche Volkstaal in de 19e eeuw (handschrift met aanvullingen op gedrukte editie uit 1887)
ander , aâr , oude samentrekking van ander, in alle betn. Vgl. Ned. Wdb. op aâr. || Ze houdt ’et met ’en aâr. Op ’en aâre keer; enz. – Zie aârf, aârs en veraren.
Bron: Boekenoogen, G.J. (1897), De Zaanse Volkstaal. Deel II: Zaans Idioticon - Aanvullingen. Zaandijk (herdruk 1971)
ander , ander , enz. zie aâr, enz.
Bron: Boekenoogen, G.J. (1897), De Zaanse Volkstaal. Deel II: Zaans Idioticon - Aanvullingen. Zaandijk (herdruk 1971)
ander , ander* , ook in: van ’t ijn in ’t ander, Nederlandsch: van ’t eene op ’t andere. Zie ook: nander * (ook de aanteekening) en: ijn.
Bron: Ganderheyden, A.A. (1897), Groningana – Supplement op H. Molema’s Woordenboek der Groningsche Volkstaal, Groningen (reprint 1985)
ander , aonder , ander
Bron: Jonker, L. & H.G. van Grol (z.j., ca 1940), Woordenboek dialect van Vriezenveen
ander , aandr , bijvoeglijk naamwoord , ander; aandre gedachn krieng, de zinnen verzetten; ’t eene net as t aandre, zo is het met alles; de aandre wekke, volgende week; ’s aandr daangs, de volgende dag; n aandr spil, iets heel anders
Bron: Schönfeld Wichers, K.D. (1959), Woordenboek van het Rijssens dialect, herdruk 1996, z.pl.
ander , ânder , volgende D’ ânder mónd De volgende maand; volgende D’ ânder wéék De volgende week; D’ ânder daag een van de volgende dagen; op ’n ânder bij anderen. op ’n ânder is ie âltied aordig! Bij bij anderen. is hij altijd aardig!
Bron: Kerkhoff, Chris (1970 ev), Dialectwoordenlijst van het Land van Cuijk, Cuijk
ander , ânderste , beurtelings Um d’n ânderste Om de andere.
Bron: Kerkhoff, Chris (1970 ev), Dialectwoordenlijst van het Land van Cuijk, Cuijk
ander , n ander , 1. elkaar. 2. ik zelf
Bron: Steenhuis, F.H. (1978), Stoere en Olderwetse Grunneger Woorden, Wildervank: Dekker & Huisman
ander , aâr , samentrekking van ander | Vraag ’t maar an ’n aâr. – Dat komt de âre week wel. Vgl. Fries oar. aâr...over, na de volgende. | De âre week over begint de kermis.
Bron: Pannekeet, J. (1984), Westfries Woordenboek, Wormerveer
ander , anger , ander.
Bron: Schelberg, P.J.G. (1986), Woordenboek van het Sittards dialect, Amsterdam
ander , angert , ander. Dat is ’n angert: dat is een ander ding.
Bron: Schelberg, P.J.G. (1986), Woordenboek van het Sittards dialect, Amsterdam
ander , ander , bijvoeglijk naamwoord , eerstkomend, elders. 1. D’ander week kòm ik. De volgende week kom ik. Over d’n anderse dag. Overmorgen. 2. Go mar òp ’n ander as ’t daor beejter is. Ga maar ergens anders naar toe als ’t daar beter is.
Bron: Naaijkens, J. (1992), Dè’s Biks – Verklarende Dialectwoordenlijst, Hilvarenbeek
ander , aander , aar, aer, ander , Ook aar (wm), aer (wm), ander (Zuidoost-Drenthe, Midden-Drenthe) = ander(en) Van een aander zienend moej ofblieven andermans spullen (Sle)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
ander , aander , ander , Ook ander (Midden-Drenthe, Zuidoost-Drenthe, Veenkoloniën); de vormen aander en ander worden ook zonder d uitgeproken = ander Jij kunt beter mit ander volk umgaon; dit is niks veur joe (Klv), (zelfst.) Wat kan oe die aander schelen? (Nije), De ien kan meer as de aander (Oos), Het ien is al naor het aander de omstandigheden beïnvloeden elkaar (Sle), De eine wol het veur de aander nich doun (Bov), Mit ’n aander zien veren pronken (Scho)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
ander , aander , ander, antern , Ook ander (Midden-Drenthe, Zuidoost-Drenthe, Veenkoloniën), antern (md) = tweede, eerstvolgende Aander jaor gaow mit vakantie, maor het aander jaor nich het volgend jaar op vakantie, maar het jaar daarop niet (Ros), De ander weke kow bij oe (Stu), Hoe zul wij het doen, elk jaor of um het andere jaor (Coe), Um het aandere jaor gung hum een koe dood (Odo), Wie dout um het aander om beurten (Bco)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
ander , áánder , ander. hèdde gèn áánder dinge?, heb je geen andere kleren?
Bron: Zegers, A. (1999), Het dialect van het land van Ravenstein, in het bijzonder van Uden en Zeeland, Uden.
ander , ander , aander , (Kampen) ander. Ook: aander (Kampereiland, Kamperveen)
Bron: Fien, A., Ph.C.G.M. Bloemhoff-de Bruijn en J. Gunnink (2000), Woordenboek van de Kamper Taal, Kampen
ander , eer , aer, aere, ere , onbepaald voornaamwoord , iemand anders
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
ander , aander , rangtelwoord , eerstvolgend
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
ander , eer , aer , bijvoeglijk naamwoord , 1. ander: naast de/het eerst genoemde of de/het bekend veronderstelde 2. gezegd van een persoon of zaak: niet dezelfde 3. met andere eigenschappen, aard
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
ander , aander , onbepaald voornaamwoord , iemand anders
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
ander , aander , bijvoeglijk naamwoord , ander
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
ander , ander , uitdrukking , Hij lôôp altijd op een ander Hij probeert altijd op de zak van iemand anders te teren
Bron: Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard (2006), Hoekschewaards woordenboek, Klaaswaal.
ander , andere , bijvoeglijk naamwoord , volgende ’t Andere jaer Het volgende jaar
Bron: Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard (2006), Hoekschewaards woordenboek, Klaaswaal.
ander , anderander , bijvoeglijk naamwoord , verschillend, van alles en nog wat Ik zou ’t nied opeete, ze doen d’r anderander rommel in Ik zou het niet opeten, ze doen er allerlei rommel in Hij heb anderander sokke an Hij heeft twee verschillende sokken aan
Bron: Werkgroep Dialecten Hoeksche Waard (2006), Hoekschewaards woordenboek, Klaaswaal.
ander , aander , bijvoeglijk naamwoord , ander , ('nnen aandere maan, 'n aander vroûw, 'n aander keend, aander lûi. Zw: De aander wëk: de volgende week Zw: Dat ês aanderen tee es koffie: da's andere koek. Zw: 'nnen Aandere haw oüch waol mêt wêlle goën: de spreker zelf.; aandert andere (op een andere plaats) op 'n aandert VB: Op 'n aandert sjmak 't de keender altiéd bëter, begrips dich dat noé?
Bron: Jaspars, G. en H. Fiévez (2006-2008), Woordenboek van het Gronsvelds, Gronsveld/Ryckholt
ander , aandert , andere , (op een andere plaats) op 'n aandert VB: Op 'n aandert sjmak 't de keender altiéd bëter, begrips dich dat noé?
Bron: Jaspars, G. en H. Fiévez (2006-2008), Woordenboek van het Gronsvelds, Gronsveld/Ryckholt
ander , àànder , andere
Bron: Bergh, N. van den, e.a. (2007), Um nie te vergeete. Schaijks dialectboekje, Schaijk.
ander , ander , (telwoord, bijvoeglijk naamwoord, onbepaald voornaamwoord) , ander. Andere wèke ‘volgende week’.
Bron: Kraijer, M., H. Mulder, D. Visscher en Ph. Bloemhoff (2009), Op zien Zwols: Woordenboek van de Zwolse Taal, Kampen: IJsselacademie
ander , aander , ander
Bron: Melis, A. van (2011) Bikse Praot. Prinsenbeeks Dialectwoordenboek. Prinsenbeek: Heemkundekring ‘Op de Beek’
ander , ânder , ander persoon, ander , Hèij hèwt ’t mi ’n ânder. Hij heeft een andere vrouw.; Dè’s wùl ’n ânder iejt. Dat is wel een ander iets. D’een no d’ânder. de een na de ander. Het gaat dan over vrouwen., Als het over mannen gaat, zegt men: d’n inne no d’n andere.
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
ander , ander , ander, volgende , D’n anderen dag góng ’t goewd. De andere dag ging het goed., Ónzen Bénnie hi teen én tânder meejgemakt. Onze Bernard heeft het een en ander meegemaakt.
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
ander , aar , ander.
Bron: Scholtmeijer, H. (2011), Veluws handwoordenboek, Almere.
ander , anger , ange(r)ste , 1. ander 2. komende , Óm de angeste waek bèn ich ane buuert.
Bron: Tonnaer, M. en Har Sniekers (eindred.), (2012), Thoears Woeardebook, Thorn
ander , anger , bijvoeglijk naamwoord , angere , ander, andere; die anger daag – over een tijdje; de(n) eine(n) is de(n) angere neêt – iedereen is anders; bös se ins op ein anger – ben je er eens uit/in een andere omgeving
Bron: Janssen, L. (2013), Limburgs Woordenboek Heels-Nederlands, Heel.
ander , ânger , bijvoeglijk naamwoord , ander, volgend
Bron: Feijen, Jan (2013), Zoeë Kalle Vae - Weertlands woordenboek, Weerd.
ander , ânger , zelfstandig naamwoord , ânger , ander(en)
Bron: Feijen, Jan (2013), Zoeë Kalle Vae - Weertlands woordenboek, Weerd.
ander , anderst , bijvoeglijk naamwoord , ander; óm den andersten dag - om de dag (de ene dag wel, de volgende niet); A.P. de Bont, Dialect v. Kempenland (1958): um den andersen dag, ook 'ouver andersen dag' - om de andere dag; 'ouver anderst joor'- om het andere jaar
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
ander , aander , voornaamwoord , (een) ander, iemand anders; vaak gewoon 'iemand'; R.J. praoten oover en aander; • den aandere - een niet nader genoemd persoon, die geciteerd wordt; Cees Robben - ik gun en aander ók wèl wè; C. Verhoeven, Herinneringen aan mijn moedertaal (1978): DEN AANDERE - een niet nader genoemd persoon die in het vervolg geciteerd wordt .• om de anderse; Dialectenquête 1887 Willems – oover aanderse dag - om den anderen dag; WBD III.4.4:120 'om de andere dag' = om de dag; ook 'om de anderste dag'; Cees Robben: om de aanderste deur; • ergens anders, bij iemand anders; Op en aander slaope = logeren; Kees & Bart (krantenrubriek 1922-193?): óp en aander kôope; Cees Robben –Ruurt oe tungske op ’n aander (19600116); • volgende; Cees Robben: saanderendags; Lechim - andere in de betekenis 'volgende': Zis en dèrtig jaor geleeje/ Ist wir in de aander week /Dè de bevrijders binnereeje... (Lechim; ps. v.  Michel van de Ven; ongedateerd knipsel 1960-1980; uit: Nou... Nou...); A.P. de Bont, Dialect v. Kempenland (1958): ander .... 'den anderen dag' - de eerstkomende/eerstvolgende dag .Jan Naaijkens, Dès Biks (1992): 'ANDER' bijvoeglijk naamwoord eerstkomend, elders
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
ander , andere , angere , andere
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op ewnd.ivdnt.org,
gehost door het Instituut voor de Nederlandse Taal