elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: heengaan

heengaan , hengaon , (infin. en partic. van: henengaan) = sterven. Gron. hingoan, in: d’r an hengoan = aan die ziekte, enz. sterven.
Bron: Molema, H. (1889), Proeve van een woordenboek der Drentsche volkstaal in de 19e eeuw, handschrift
heengaan , hengoan , in: d’r an hengoan = er aan sterven, ook Drentsch, bij v. Dale: hij gaat er mee heen. – Ook = te werk gaan; ’k bin hengoan en heb ’n piep (of: piepe) opstoken; - heb mie wōsken, - heb ’n bouk kregen, enz. De uitdrukking: doar gait ’t hen! meestal ironisch = nu begint het, nu zult gij eens wat zien, wordt dikwijls aangevuld met: en dat an ’t joagen! (uit Roare raize). Kil. hengaen = henengaan. (v. Dale: hij gaat er mee heen = hij zal er aan sterven.)
an hen goan = an dood goan = aan sterven, bij v. Dale: er mee heengaan.
Bron: Molema, H. (1895), Woordenboek der Groningsche Volkstaal in de 19e eeuw (handschrift met aanvullingen op gedrukte editie uit 1887)
heengaan , heengaan , (onregelmatig werkwoord, intransitief) , Zie de Wdbb. – Ook tot aanduiding van het begin van een handeling, zonder dat er van gaan sprake is. Evenzo ook elders gebruikelijk. || Je gaan heen en je neme ʼen droge doek, en dan wrijf je de was er goed uit. Je kijke of ʼet in orde is en dus gaan je heen en je hefte (hecht) de kous of. – Hij ging weer werken heen. Ik zel maar weer peuzelen heengaan (langzamerhand het werk hervatten).
Bron: Boekenoogen, G.J. (1897), De Zaanse Volkstaal. Deel II: Zaans Idioticon - Aanvullingen. Zaandijk (herdruk 1971)
heengaan , hengoan , te werk gaan: ʼk bin hengoan en hebʼn piep opstoken (ook wel elders); vergel. tougoan *.
Bron: Ganderheyden, A.A. (1897), Groningana – Supplement op H. Molema’s Woordenboek der Groningsche Volkstaal, Groningen (reprint 1985)
heengaan , hengaon , heengaan, overgaan, mislukken.
Bron: Ebbinge Wubben, C.H. (1907), ‘Staphorster Woordenlijst’, in: Driemaandelijkse Bladen 6, 61-94
heengaan , heengaan , werkwoord , Ook: beginnen, op gang komen. | Hai gong loupen heen. Nei dat regentje benne de plantjes groeien heengaan.
Bron: Pannekeet, J. (1984), Westfries Woordenboek, Wormerveer
heengaan , hengoan , gung (gunk) hen, hen egoane , weggaan.
Bron: Werkgroep Dialekt van het Cultuur Historisch Genootschap Raalte (1995), Nieuw Sallands Woordenboek, Raalte
heengaan , hengaon , sterk werkwoord, onovergankelijk , 1. heengaan Door kun e mit hengaon door haar e nich van weerum dat kon hij in zijn zak steken (Bov), Nou moej is weer hengaon aans dan koj te laote (Bui), Zie mussen hengaon en geven al die lui ontslag (Bui), Hie is met de winst hengaon is met de winst gaan strijken (Bro), O laot mij der maor even met hengaon geworden, gezegd als er iets lekkers werd aangeboden (Een), Gao daor nou maor mit hen nu weet je wel wat je te doen staat (Dwi), Zuw mar hengaon en gaon hen hoes? (Bov) 2. overlijden De buurman is lest hengaon (Emm), Man how kuj zuks dooun ij hadden der wel an hengaon kund (Gas), Hij is der an hengaon (Row) 3. verstrijken van tijd (Zuid-Drenthe) Wat is de tied gauw hengaon (Bui), Met dit karweigien zal nog zo’n uurtien mee hengaon (Mep), Dat hef al een hiele tied hengaon is al een hele tijd zo gaande (Klv) 4. zijn gangetje gaan (Zuidoost-Drents zandgebied) Hoe giet het met hum? Och ’t giet hen het is net as al dagen (Sle), Het giet hen mor het giet wal zachies achteroet (Sle) 5. niet doorgaan (Zuidoost-Drents zandgebied, Zuidwest-Drenthe, Midden-Drenthe) De koop giet hen (Flu), De vekansie giet dit jaor hen (Noo), Ik wol aaid nog ies een keer kommen mar het giet aal mor hen (Sle), Het spiet mij mar ’t is aal hengaon (Pdh), Dat möt dan mor hengaon niet doorgaan (Sle)
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
heengaan , hennegaon , hinnegaon , werkwoord , 1. ergens naar toe gaan 2. komen te overlijden 3. verlopen, verbruiken van de tijd 4. ermee gaan strijken 5. genoegen nemen met
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op ewnd.ivdnt.org,
gehost door het Instituut voor de Nederlandse Taal