elektronische Woordenbank van de Nederlandse dialecten (eWND)

Woord: aanslaan

aanslaan , [wortelschieten] , anslaon , aan den groei komen; de klaover slat an = de klaver komt op; Gron. ansloagen. (v. Dale: aanslaan = vatten, op nieuw beginnen te groeien, van boomen en heesters, die verplant zijn.)
Bron: Molema, H. (1889), Proeve van een woordenboek der Drentsche volkstaal in de 19e eeuw, handschrift
aanslaan , [raken, beginnen] , anslaon , (sterk werkwoord) , trouwen; hé hef en ni’j wîf aneslagen, hij heeft een tweede vrouw genomen.
Bron: Gallée, J.H. (1895). Woordenboek van het Geldersch-Overijselsch Dialect. Deventer: H.P. Ter Braak
aanslaan , ansloagen , in: ’n vrou ansloagen = gaan trouwen, vooral van niet jeugdige personen gezegd. Zuid-Holland ze slaat en vent an = zij trouwt. Holsteinsch: He sleit bi eer sinen haken an = speelt den vrijer bij die dame; ansloagen wezen, de geboden hebben, in ondertrouw staan.
(= aanslaan), in: nat ansloagen, van een fijnen stofregen, bij aanslag van een mist.
ontkiemen van zaden en granen in den grond, zóó dat de spruitjes zichtbaar worden; ’t zoad is nijt ansloagen, bv. door langdurige droogte. (v. Dale: aanslaan = vatten, op nieuw beginnen te groeien, van boomen en heesters, die verplant zijn.)
Bron: Molema, H. (1895), Woordenboek der Groningsche Volkstaal in de 19e eeuw (handschrift met aanvullingen op gedrukte editie uit 1887)
aanslaan , aansjlaon , sjlouch aan, haet of is aangesjlaage , aanslaan. Den hónjt sjleit aan: de hond blaft.
Bron: Schelberg, P.J.G. (1986), Woordenboek van het Sittards dialect, Amsterdam
aanslaan , ansloan , sleut an, an esloane , 1. op het punt aan te branden (drooggekookt); 2. overdrijven; * zonder an te sloan...: zonder te overdrijven..; 3. aanslaan.
Bron: Werkgroep Dialekt van het Cultuur Historisch Genootschap Raalte (1995), Nieuw Sallands Woordenboek, Raalte
aanslaan , anslaon , sterk werkwoord, onovergankelijk , 1. pakken De boeskoolplanten begint an te slaon (Bco), De stroeken binnen goud anslaogen (Row), Zie kunt hier niet aorden, zie slaot niet an (md:Sle), De biggen slaot an, en as ze anslaot wordt ze dikker (Hol) 2. starten Wie haren het al zo drok en de motor wol ok al nich anslaon (Ros) 3. vermageren (Zuidwest-Drenthe) Det biest is wat dunnig. Och, hij is wel wat an eslagen, mar det giet nog (Ruw) 4. beginnen te blaffen Oeze honden slaot direct an, as er volk komp (Pdh) 5. opscheppen, overdrijven (Zuidoost-Drents zandgebied, Zuidwest-Drenthe, zuid, Midden-Drenthe) IJ moet niet zo anslaon, elk kan wal heuren daj liegt (Wee), Die kan anslaon as de blinde vinken (Sti), Wat slat hij weer an de panne (Mep), …an de ketel (Hav) 6. helpen, effect hebben Ze hadden wal plannen, mar het sleug nich an bie de lu (Bov), Dat neie spul slat niet an wordt niet verkocht (Mep) 7. kleppen van de kerkklok (Zuidwest-Drenthe, zuid) Bij het aoverlieden van iene slèut de karkklokke eerst an en begunde dan te luun (Ruw), (...)werd de overledene verlud. Aan het anslaon kon men weten of het een man of een vrouw was (po) 8. afkondigen (wb) Zuk laoten anslaogen 9. aan de pet tikken of de hoed lichten (Zuidwest Drenthe, noord) Ie moet anslaon veur iene, die boven joe staot (Smi) 10. optrekken bij vissen (Zuidoost-Drents veengebied) Aj met stoete vissen, muj net weten, wanneer aj anslaon moet (Nam) 11. aanslag veroorzaken De blaoker van het nachtlampien was aordig anslagen (Odo), De mist slag an (Bov), Motrègen slat zo an (Hol), ...ie wordt er wel best nat van (Geb) 12. hakken (Veenkoloniën) Hij sleuig mit een houw de kaante an (Ros) 13. waarderen Ik slao hum niet zo hoog an (Bui), Wij bint deur de belasting hoog anslagen van het jaor (Eri), Dat feest is wel anslaogen (Gro) 14. een stort tegen de voorgaande of tegen de ligger zetten (Zuidoost-Drenthe, Veenkoloniën, Kop van Drenthe) Denk er om, neit te plat anslaon (Nor), zie ook slag
Bron: Kocks, G.H. (1996-1997), Woordenboek van de Drentse Dialecten (WDD), Assen: Van Gorcum
aanslaan , anslaon , 1. aanslaan; 2. Gunninks woordenlijst van 1908: opsnijden
Bron: Fien, A., Ph.C.G.M. Bloemhoff-de Bruijn en J. Gunnink (2000), Woordenboek van de Kamper Taal, Kampen
aanslaan , anslaon , 1. overdrijven. Hie slot altied meraekel an, iej kunt ’m niet half geleuvm. 2. aanslaan, blaffen. ’s Nachns, as der iene langs löp, mut de hond anslaon.
Bron: Dialectwârkgroep Heerde/Waopmvelde (2004), Nieje Heerder Woordnboek, Heerde.
aanslaan , anslaon , werkwoord , 1. aanslaan 2. van gewas: opschieten, gaan groeien 3. gaan blaffen 4. hoorbaar gaan luiden van een klok, uurwerk 5. door werking resultaat hebben 6. in de smaak vallen, positief worden gewaardeerd 7. aan iets een bep. waarde toekennen 8. een belastingaanslag opleggen
Bron: Bloemhoff, H., J. Withaar, A. Bloemhoff en T. Bontekoe (2005), Stellingwarfs-Nederlands Verklarend Handwoordenboek (SNVH), Berkoop/Oldeberkoop: Stichting Stellingwarver Schrieversronte.
aanslaan , aonsjloën , werkwoord , bijten , (bijten van vissen) aonsjloën (zie 'slaan') VB: 't Doorde waol 'n oor ie d'n ieste vêsj aonsjloog.
Bron: Jaspars, G. en H. Fiévez (2006-2008), Woordenboek van het Gronsvelds, Gronsveld/Ryckholt
aanslaan , aonslaoge , beslaan van ruiten.
Bron: Luysterburg, J. e.a. (2007), Dialecten in het Zuidkwartier. Hoogerheide, Ossendrecht, Putte, Woensdrecht, Heemkundekring Het Zuidkwartier.
aanslaan , [treffen; taxeren; salueren] , anslaon , (werkwoord) , 1. aanslaan in de belasting; 2. salueren (verouderd). De soldaot mos anslaon veur de mejoor.
Bron: Kraijer, M., H. Mulder, D. Visscher en Ph. Bloemhoff (2009), Op zien Zwols: Woordenboek van de Zwolse Taal, Kampen: IJsselacademie
aanslaan , anslaon , (werkwoord) , 1. even beginnen te blaffen. Die ond slöt an; 2. starten. De motor van de auto wil niet anslaon; 3. waarderen. Die kerel ebben ze öördig oge an-eslagen;
Bron: Kraijer, M., H. Mulder, D. Visscher en Ph. Bloemhoff (2009), Op zien Zwols: Woordenboek van de Zwolse Taal, Kampen: IJsselacademie
aanslaan , anslaon , (werkwoord) , stotteren. Zie ook: anstoten.
Bron: Kraijer, M., H. Mulder, D. Visscher en Ph. Bloemhoff (2009), Op zien Zwols: Woordenboek van de Zwolse Taal, Kampen: IJsselacademie
aanslaan , ènslòn , aanslaan, zich druk maken; zie voor vervoeging slòn , De mooter wul mèr nie ènslòn. De motor wil maar niet aanslaan., Liza kan ènslòn um niks. Liza kan zich druk maken om niets.
Bron: Laat, G. de (2011), Zoo prôte wèij in Nuejne mi mekaâr, Nuenen
aanslaan , anslaon , 1. overdrijven; 2. doorgroeien van planten; 3. stotteren; 4. aanslaan v.e. waakhond; 5. salueren; 6. nat worden (van kleren), doordrenkt worden, bv. van de mist.
Bron: Scholtmeijer, H. (2011), Veluws handwoordenboek, Almere.
aanslaan , aanslaon , aanslaan
Bron: Tonnaer, M. en Har Sniekers (eindred.), (2012), Thoears Woeardebook, Thorn
aanslaan , ònslaon , sterk werkwoord , ònslaon - sloeg aon – òngeslaon , geen vocaalkrimping; ik slao - gij slaot - hij slao; aanslaan; Henk van Rijen - aanspreken, aanbreken, beginnen te gebruiken; Kees en Bart - Tilburgsche Post ca. 1930 - 'nooit hoog aongeslaon'; WBD 'aonslaon (of: òn- ?) (II:1039( - aanslaan; Henk van Rijen - 'Dè seklaade aaj zu me onderaand us ònslaon'; WBD III. 3. 1:379 'aanslaan' = salueren; kreunen, jammeren van pijn; WBD III. 1. 4:255 'aanslaan' = luid schreien; A.P. de Bont, Dialekt van Kempenland (1958-2005) - st. ww. intr. aanslaan 1) met overdreven ophef gewagen van; 2) heftig kreunen of jammeren van pijn. Audio-opname 1978 – Dhr. Bertens – “Toen hadde nòg die tuuberkuulooze koeje, hoen völleghèd dè was, dè hèbbe ze op et momènt, dè hèbbe ze gòddank nie mir. Mar ôot dèsse dervan ònsloege man dègge der niks mir meej kost doen!” (Collectie Heemkundekring Tilborch; transcriptie: Hans Hessels)
Bron: Sterenborg, W. en E. Schilders (2014), Woordenboek van de Tilburgse Taal (WTT), Tilburg: Stichting Cultureel Brabant
aanslaan , aanslaon , aanslaan
Bron: Arts, Jan (2015), Brónsgreun Bukske, Editie Veldes dialek, Velden.


<< vorige pagina

Gelieve als bronverwijzing te gebruiken:
Sijs, Nicoline van der (samensteller) (2015-), eWND, op ewnd.ivdnt.org,
gehost door het Instituut voor de Nederlandse Taal